Sáng 8/12, các đại biểu Quốc hội đã thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng.

Đánh giá chung, các đại biểu tán thành với việc bổ sung dự án Luật vào chương trình Kỳ họp thứ 10. Theo tờ trình của Chính phủ, phạm vi sửa đổi, bổ sung Luật Thuế giá trị gia tăng lần này không nhiều, chỉ liên quan đến các Điều 5, 9 và 14, nhưng sẽ có tác động trực tiếp đến hàng triệu hộ nông dân, hợp tác xã cũng như nhiều doanh nghiệp trong chuỗi sản xuất lĩnh vực nông nghiệp của nước ta.

Trong điều kiện mưa bão, ngập lụt ảnh hưởng nặng nề đến nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước thời gian qua, thì việc sửa đổi, bổ sung một số nội dung trong Luật Thuế giá trị gia tăng sẽ góp phần sớm khôi phục hoạt động sản xuất, kinh doanh, đặc biệt là trong lĩnh vực nông nghiệp.

Đại biểu Ma Thị Thúy (đoàn Tuyên Quang). Ảnh: Phạm Thắng

Việc trình Quốc hội xem xét, thông qua dự án Luật này trong Kỳ họp thứ 10 cũng phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 26 Luật Ban hành hành văn bản quy phạm pháp luật về việc ban hành luật tại kỳ họp Quốc hội đang diễn ra “để giải quyết ngay vấn đề cấp bách, vướng mắc, bất cập phát sinh từ thực tiễn”.

Tán thành việc dự thảo mở rộng đối tượng không phải tính thuế giá trị gia tăng đối với sản phẩm nông - lâm - thủy sản chưa chế biến, đại biểu Ma Thị Thúy (đoàn Tuyên Quang) cho rằng, đây là bước đi phù hợp nhằm giảm chi phí trung gian, tháo gỡ vướng mắc trong khấu trừ - kê khai.

Tuy nhiên, đại biểu lưu ý, khái niệm “sơ chế thông thường” vẫn chưa được định nghĩa rõ ràng. Trong khi đây chính là điểm gây tranh cãi suốt nhiều năm, dẫn tới tình trạng cùng một loại hàng hóa, nhưng mỗi địa phương áp dụng một cách. Do vậy, đại biểu đề nghị phải quy định nguyên tắc ngay trong luật, tối thiểu xác định các tiêu chí nhận diện sản phẩm chưa chế biến nhằm bảo đảm tính ổn định của chính sách.

Nhất trí với các nội dung sửa đổi tại Luật, song đại biểu Lò Thị Luyến (đoàn Điện Biên) lưu ý, Luật Thuế giá trị gia tăng mới được sửa đổi năm 2024, nên có thể sẽ có đại biểu đặt câu hỏi về việc tại sao luật lại được trình sửa đổi, bổ sung ngay trong năm nay. Do đó, bà mong muốn được nghe đầy đủ thông tin hơn từ Chính phủ và cơ quan thẩm tra để có thể “tự tin” bấm nút thông qua dự án Luật.

Đại biểu Lê Minh Nam (đoàn Cần Thơ) nhìn nhận, việc xử lý nội dung sửa đổi lần này được thực hiện trong thời gian rất ngắn. Báo cáo Chính phủ cho biết, đây là yêu cầu bức thiết xuất phát từ thực tiễn nhằm thúc đẩy phát triển sản xuất, kinh doanh và hoạt động xuất khẩu của ngành nông nghiệp. Do đó, đại biểu ủng hộ việc sửa đổi luật kịp thời, đặc biệt, việc sửa đổi sẽ góp phần khắc phục hậu quả bão lũ và sớm khôi phục hoạt động sản xuất, kinh doanh, nhất là trong lĩnh vực nông nghiệp.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát biểu tại tổ. Ảnh: Lâm Hiển

Phát biểu tại tổ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã giải trình chi tiết về sự cần thiết và tính cấp bách của việc sửa đổi này, đồng thời làm rõ những vướng mắc thực tiễn đã phát sinh.

Theo Bộ trưởng, việc Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi một số điều khoản của Luật Thuế giá trị gia tăng chỉ vài tháng sau khi Luật có hiệu lực là “lựa chọn con đường khó”, nhất là trong bối cảnh Quốc hội cũng như các cơ quan của Quốc hội đang có khối lượng công việc rất lớn phải xem xét. Tuy nhiên, Chính phủ, Bộ Tài chính vẫn quyết định trình Quốc hội, bởi những vướng mắc từ luật hiện hành đã gây bất lợi cho doanh nghiệp và người dân.

“Vấn đề này ảnh hưởng tiêu cực đến tất cả hoạt động thu mua nông, lâm, thủy sản trên toàn quốc, gây khó khăn cho doanh nghiệp và dẫn đến khó khăn cho người dân” - Bộ trưởng cho hay.

Đối với điều chỉnh quy định về điều kiện hoàn thuế, Quốc hội cũng sẽ xem xét Luật Quản lý thuế. Trước đây, do Luật Quản lý thuế chưa có quy định về quản lý một số nội dung, nên chúng ta đưa vào Luật Thuế giá trị gia tăng. Nay, Luật Quản lý thuế đã có quy định, nên việc đưa các quy định liên quan đến quản lý và điều kiện hoàn thuế vào Luật Quản lý thuế là phù hợp, Bộ trưởng giải thích.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng phát biểu tại tổ. Ảnh: Lâm Hiển

Bên cạnh đó, trên thực tế, Bộ Tài chính cũng đã nhận được rất nhiều ý kiến của các tập đoàn, tổng công ty như Tổng Công ty Cà phê, Tổng Công ty Vinfood 1, Vinfood 2, các hiệp hội… cũng như một số bộ, ngành. Trong đó, ý kiến Bộ Tư pháp cho rằng, việc kê khai nộp thuế là trách nhiệm của người bán, còn hoàn thuế là quyền lợi của người mua. Hai vấn đề này phải rất tách bạch.

Bộ trưởng khẳng định, mục đích chính của các đề xuất sửa đổi này là nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp và người dân, đảm bảo sự công bằng, minh bạch. Ông bày tỏ mong muốn các đại biểu Quốc hội nghiên cứu và ủng hộ đề xuất sửa đổi của Chính phủ. Riêng các quy định liên quan đến quản lý sẽ được đưa vào Luật Quản lý thuế.

Theo chương trình, chiều 9/12, Quốc hội tiếp tục thảo luận tại hội trường về nội dung này.