Một bước tiến lịch sử trong cơ chế quản lý tài chính

Ngày 6/11, báo Tiền Phong phối hợp cùng Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước tổ chức tọa đàm “Tài sản mã hóa: Từ vùng xám đến thí điểm – Giải pháp đảm bảo minh bạch, an toàn, hiệu quả”.

Quang cảnh Tọa đàm

Phát biểu tại tọa đàm, ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường Chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, với tinh thần chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các cơ quan liên quan như Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước đã phối hợp rất chặt chẽ để xây dựng và trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 05. Mặc dù Nghị quyết 05 ban hành với số lượng trang quy định rất ngắn, nhưng công tác triển khai phía sau thì rất nhiều.

“Ngay sau khi nghị quyết được ban hành, Bộ Tài chính đã tích cực xây dựng kế hoạch triển khai chi tiết, trong có quy trình tiếp nhận, xử lý hồ sơ và quy trình giám sát thị trường tài sản mã hóa. Đây là lĩnh vực mới, đòi hỏi sự thận trọng và minh bạch trong quản lý. Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán đã phối hợp với Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công an để lấy ý kiến, chuẩn bị phương án lựa chọn, cấp phép và giám sát. Song song với đó, các quy định pháp lý về thuế và kế toán cho loại tài sản này cũng đang được xây dựng, áp dụng cho cả đơn vị cung cấp dịch vụ, tổ chức phát hành lẫn nhà đầu tư”, ông Hòa cho biết.

Nói về tiềm năng, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường Chứng khoán cho rằng, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam có nhiều cơ hội bứt phá, không chỉ trong đầu tư mà còn về công nghệ. Rất nhiều kỹ sư Việt Nam đang giữ vai trò chủ chốt tại các công ty blockchain, sàn giao dịch quốc tế. Đây là nguồn lực quý giá có thể thu hút về nước khi khuôn khổ pháp lý và thị trường được định hình rõ ràng.

Ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường Chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chia sẻ tại Tọa đàm

“Chúng tôi cũng kỳ vọng rằng, khi có những doanh nghiệp đầu tiên được cấp phép thì chúng ta sẽ có bức tranh tổng thể của thị trường chính xác hơn, đồng thời cũng có cơ hội kêu gọi huy động nguồn lực từ bên ngoài từ các bạn trẻ đang là những kỹ sư công nghệ giỏi quay trở về Việt Nam để cùng các doanh nghiệp Việt Nam và cùng Chính phủ xây dựng hệ thống công nghệ thông tin, blockchain cho Việt Nam”, ông Hòa chia sẻ.

Chuyên gia Kinh tế Tài chính - Ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu cho rằng, Nghị quyết số 05 về tài sản mã hóa là một bước tiến lịch sử trong cơ chế quản lý tài chính của Việt Nam lần đầu tiên cơ quan nhà nước thừa nhận và khung hoá pháp lý cho thị trường tài sản mã hóa.

Việc ban hành quy định này mở ra nhiều cơ hội lớn. Việt Nam đang bước vào một giai đoạn mới của kinh tế số, nơi tài sản số và công nghệ blockchain trở thành động lực tăng trưởng. Việc mã hóa tài sản, đặc biệt trong lĩnh vực bất động sản, được kỳ vọng tạo ra kênh huy động vốn hiệu quả, giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng. Khi dự án hoàn thiện và có pháp lý rõ ràng, chủ đầu tư có thể phát hành tài sản số ra công chúng để thu hút nguồn vốn thay vì chỉ vay vốn trung, dài hạn.

Cơ chế này giúp ngân hàng giảm rủi ro thanh khoản, doanh nghiệp chủ động dòng vốn, còn nhà đầu tư có thêm lựa chọn sinh lời mới. Bên cạnh đó, việc công nhận tài sản mã hóa cũng tạo cơ hội thu hút nguồn vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam.

Quản lý để phát triển

TS Cấn Văn Lực - Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV cho biết, Việt Nam hiện có khoảng 21 triệu nhà đầu tư tài sản mã hóa, với doanh số quay vòng vượt 200 tỷ USD - con số khổng lồ so với quy mô nền kinh tế. Dù vậy, dòng tiền này vẫn chưa được quản lý và định hướng rõ ràng, trong khi Việt Nam cần khoảng 300 tỷ USD mỗi năm cho đầu tư phát triển. Đáng chú ý, Việt Nam thường xuyên nằm trong top 3 - 4 thế giới về tỷ lệ người tham gia thị trường tài sản mã hóa (khoảng 21% dân số), chỉ sau Hàn Quốc.

Tuy nhiên, rủi ro mất tiền và thiếu cơ chế bảo vệ khiến không ít nhà đầu tư “trắng tay” mà không biết kêu ai. Ngoài ra, nguồn thuế từ các giao dịch này đang chảy ra nước ngoài, trong khi Việt Nam lại gánh rủi ro quản lý. Chính vì thế, Nghị quyết 05 được coi là “điểm rơi vàng” - vừa đảm bảo an toàn cho hàng chục triệu nhà đầu tư, vừa giúp Nhà nước huy động nguồn lực tài chính khổng lồ.

Triết lý cốt lõi của Nghị quyết 05 là “quản lý để phát triển, chứ không phải để ngăn cấm”. Khác với chính sách cấm như ở một số nước, Việt Nam chọn hướng vừa kiến tạo, vừa kiểm soát rủi ro, tập trung vào tài sản mã hóa - một phần của tài sản số. Theo đó, Bộ Tài chính sẽ phụ trách quản lý tài sản mã hóa, còn Ngân hàng Nhà nước chịu trách nhiệm với tiền số pháp định. Việc đưa tài sản mã hóa vào khuôn khổ pháp lý được kỳ vọng mang lại ba lợi ích chiến lược: Tận dụng lợi thế công nghệ, giúp Việt Nam trở thành quốc gia tiên phong về công nghệ tài chính (Fintech), thúc đẩy đổi mới và phát triển các nền tảng giao dịch trong nước.