Hoàn thành toàn bộ 12/12 chỉ tiêu tài chính - ngân sách

Báo cáo Đại hội, Bí thư Đảng ủy Bộ Tài chính, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, nhờ sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư mà đứng đầu là đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm; sự chỉ đạo sát sao, quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, sự vào cuộc của các địa phương, sự điều hành chủ động, linh hoạt, kịp thời, hiệu quả của toàn ngành Tài chính, công tác quản lý tài chính – ngân sách nhà nước tiếp tục đạt được nhiều kết quả nổi bật, toàn diện, hoàn thành toàn bộ 12/12 chỉ tiêu tài chính - ngân sách nhà nước chủ yếu giai đoạn 2021-2025. Các nguồn lực tài chính – ngân sách nhà nước được quản lý, huy động và sử dụng ngày càng hiệu quả, góp phần quan trọng thực hiện mục tiêu phát triển.

Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng trình bày tham luận.

Cụ thể như sau: Một là, kịp thời tham mưu, triển khai các quy hoạch, kế hoạch, cơ chế, chính sách, giải pháp phát triển kinh tế - xã hội, thúc đẩy tăng trưởng gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Bội chi NSNN bình quân 5 năm 2021-2025 khoảng 3,1-3,2% GDP; nợ công năm 2025 ước khoảng 35-36% GDP, được kiểm soát tốt, góp phần củng cố xếp hạng tín nhiệm quốc gia.

Hai là, pháp luật về tài chính – ngân sách nhà nước được tập trung hoàn thiện. Giai đoạn 2021-2025, Bộ Tài chính đã trình ban hành 32 Luật, Nghị quyết của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, 168 Nghị định và ban hành theo thẩm quyền 436 Thông tư để tháo gỡ các điểm nghẽn gắn với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cắt giảm thủ tục hành chính, đáp ứng yêu cầu phát triển mới.

Hành lang pháp lý cho các mô hình kinh tế mới, Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, khu thương mại tự do… từng bước được xây dựng và hoàn thiện để thu hút nguồn lực cho phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế.

Ba là, tăng cường quản lý thu, chi ngân sách nhà nước theo hướng bền vững. Tỷ lệ huy động ngân sách nhà nước 5 năm đạt khoảng 18,3% GDP, trong khi thực hiện giảm, gia hạn thuế, phí… khoảng 1,1 triệu tỷ đồng để đồng hành, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp trong giai đoạn dịch bệnh toàn cầu và phục hồi kinh tế. Tỷ lệ chi đầu tư tăng từ 28% lên 32% tổng chi NSNN và tăng thu, tiết kiệm chi khoảng 1,5 triệu tỷ đồng để tăng đầu tư phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng, các tuyến đường cao tốc, quốc phòng, an ninh, xây dựng trường học, bệnh viện, xoá nhà tạm, nhà dột nát…

Triệt để tiết kiệm chi cho các hoạt động hành chính, cùng với việc sắp xếp lại tổ chức bộ máy, đã dành khoảng 17% tổng chi NSNN hằng năm cho an sinh xã hội. Nguồn lực NSNN, cùng với các nguồn lực xã hội, hệ thống tín dụng chính sách đã góp phần quan trọng trong công tác xoá đói, giảm nghèo, hỗ trợ các đối tượng chính sách, người dân, người lao động…

Bốn là, tập trung kiến tạo môi trường thuận lợi, khuyến khích đầu tư kinh doanh. Đến nay, cả nước có trên 1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động trong nền kinh tế, tăng trên 46% so với năm 2020; tổng vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2021-2025 đạt khoảng 32,2% GDP, trong đó đầu tư của khu vực tư nhân và doanh nghiệp nhà nước chiếm trên 65%. Nước ta thuộc nhóm 15 nước đang phát triển thu hút FDI lớn nhất thế giới; vốn FDI đóng góp khoảng 16% trong tổng vốn đầu tư toàn xã hội.

Năm là, các thị trường vốn tiếp tục phát triển theo hướng an toàn, bền vững và hội nhập, trở thành kênh huy động vốn cho nền kinh tế. Tính đến 30/9/2025, quy mô thị trường trái phiếu đạt 3,76 triệu tỷ, tương đương 32,8% quy mô GDP năm 2024, quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán đạt trên 9 triệu tỷ đồng, tương đương 78,4% quy mô GDP năm 2024. Năm 2025, đã đáp ứng đầy đủ các tiêu chí và được quốc tế nâng hạng thị trường chứng khoán từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi.

Các giải pháp trọng tâm trong thời gian tới

Thời gian tới, bối cảnh thế giới tiếp tục có những điều chỉnh lớn, mang tính thời đại; nhiều vấn đề mới đặt ra đối với sự phát triển của các quốc gia, khu vực.

"Chúng ta vừa phải hiện thực hóa 2 mục tiêu 100 năm thành lập Đảng và thành lập nước, tăng trưởng kinh tế giai đoạn 2026-2030 phải đạt từ 10% trở lên; vừa nâng cao tự chủ chiến lược, tự lực, tự cường phát triển đất nước với phương châm “ổn định, kỷ cương, tăng tốc, bứt phá, bền vững”.

Các đại biểu lắng nghe tham luận của Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng

Mục tiêu phải thực hiện là rất cao, yêu cầu phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy, hoàn thiện đồng bộ, toàn diện thể chế phát triển. Đảng ủy Bộ Tài chính đã có tham luận nêu đầy đủ các giải pháp trọng tâm của ngành Tài chính trong thời gian tới, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng chia sẻ và báo cáo một số giải pháp:

Một là, tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật, cắt giảm tối đa thủ tục hành chính gắn với đẩy mạnh chuyển đổi số, tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi, thông thoáng, đưa thể chế thành lợi thế cạnh tranh để khơi thông nguồn lực xã hội, khuyến khích đổi mới sáng tạo. Phấn đấu đến năm 2028, môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam thuộc nhóm 3 nước hàng đầu ASEAN và nhóm 30 nước hàng đầu thế giới.

Bộ trưởng cho biết, riêng tại Kỳ họp Quốc hội sắp tới, Bộ Tài chính đã tham mưu sửa đổi 11 luật về thuế, đầu tư, quy hoạch, quản lý nợ công… để tháo gỡ các điểm nghẽn, đáp ứng yêu cầu phát triển trong thời gian tới.

Trình Bộ Chính trị ban hành và tổ chức triển khai hiệu quả các Nghị quyết về kinh tế nhà nước, kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài; tiếp tục thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về kinh tế tư nhân. Tạo hành lang pháp lý, cơ chế, chính sách thuận lợi, đột phá, thúc đẩy phát triển mạnh mẽ các thành phần kinh tế và huy động hiệu quả các nguồn lực xã hội để thực hiện mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững.

Phấn đấu đến năm 2030, có 2 triệu doanh nghiệp đang hoạt động trong nền kinh tế; 50 doanh nghiệp nhà nước trong nhóm 500 doanh nghiệp có doanh thu lớn nhất ASEAN và 1-3 doanh nghiệp trong nhóm 500 của thế giới. Trình độ, năng lực công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số thuộc nhóm 3 nước đứng đầu ASEAN và nhóm 5 khu vực châu Á.

Hoàn thiện hành lang pháp lý về tài chính - ngân sách nhà nước để góp phần khai thác các xu thế mới toàn cầu về tài sản số, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; phát triển các thị trường vốn, chứng khoán trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế, thu hút các quỹ đầu tư quốc tế.

Hai là, triển khai hiệu quả Quy hoạch tổng thể quốc gia, các quy hoạch gắn với phát triển các vùng động lực, hành lang kinh tế, khai thác không gian phát triển mới sau sắp xếp địa giới hành chính. Thúc đẩy liên kết vùng và đô thị hóa chất lượng cao, tạo lợi thế cạnh tranh mới cho đất nước.

Ba là, thực hiện chính sách tài khóa chủ động, mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm; phối hợp chặt chẽ với chính sách tiền tệ để bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số.

"Phát huy nguồn lực từ NSNN cùng với nguồn lực toàn xã hội để thực hiện hiệu quả 3 đột phá chiến lược, các Nghị quyết đột phá của Bộ Chính trị, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu… Trong đó, bảo đảm bố trí 3% tổng chi NSNN hằng năm cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, góp phần thực hiện mục tiêu đến năm 2030, tỷ trọng kinh tế số đạt tối thiểu 30% GDP, nước ta thuộc nhóm 3 nước dẫn đầu Đông Nam Á, nhóm 50 nước đứng đầu thế giới về năng lực cạnh tranh số và chỉ số phát triển Chính phủ điện tử", Bộ trưởng cho biết.