Chiều ngày 15/1, Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Duy Ngọc đã chủ trì Hội nghị Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội làm việc với các tỉnh, thành phố Vùng Thủ đô về Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.

Vùng đô thị với Hà Nội làm trung tâm, các tỉnh là vệ tinh

Theo định hướng điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia, cả nước sắp xếp còn 34 tỉnh, thành phố và 6 vùng kinh tế trọng điểm. Trong đó, Hà Nội giữ vai trò trung tâm của Vùng Đồng bằng sông Hồng và Vùng Thủ đô Hà Nội, liên kết chặt chẽ với các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Phòng, Quảng Ninh, Ninh Bình và Phú Thọ.

Không gian phát triển của Hà Nội được mở rộng theo hướng liên kết đa chiều, hình thành các hành lang kinh tế, đô thị và công nghiệp gắn với hệ thống giao thông chiến lược, tạo động lực lan tỏa cho toàn vùng.

Trong Quy hoạch tổng thể Thủ đô, Hà Nội được xác định là trung tâm, động lực chính, giữ vai trò điều phối, dẫn dắt và lan tỏa sự phát triển trên mọi lĩnh vực. Mô hình cấu trúc Vùng đô thị Hà Nội được xác lập theo hướng “chùm đô thị hướng tâm”, trong đó Hà Nội là đô thị trung tâm, các đô thị của các tỉnh xung quanh đóng vai trò là các đô thị vệ tinh lớn, có tính liên kết, hỗ trợ và đối trọng.

Theo đó, hệ thống đô thị vệ tinh cấp vùng được hình thành dọc theo các trục kết nối chính: phía Bắc với Thái Nguyên; phía Đông Bắc với Bắc Ninh; phía Đông Nam với Hưng Yên; phía Nam với Ninh Bình; phía Tây với Phú Thọ và các đô thị dọc hành lang kết nối với Hải Phòng, Hải Dương.

Song song với đó, Quy hoạch cũng xác định các vùng đệm không gian phát triển Thủ đô gồm: vùng đệm phía Tây và Tây Bắc; vùng đệm phía Nam; vùng đệm phía Đông và Đông Nam. Cấu trúc này giúp Hà Nội giải quyết các bài toán về giao thông, môi trường, cung ứng dịch vụ đô thị, đồng thời chia sẻ áp lực dân số, hạ tầng với khu vực nội đô.

Quang cảnh hội nghị.

Quy hoạch Thủ đô được xây dựng công phu, có tầm nhìn dài hạn

Tại hội nghị, các bộ, ngành Trung ương và địa phương đều bày tỏ sự thống nhất, đánh giá cao dự thảo Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm cũng như định hướng sửa đổi Nghị quyết 15-NQ/TƯ và Luật Thủ đô, nhấn mạnh vai trò trung tâm, hạt nhân tăng trưởng của Hà Nội trong phát triển vùng và quốc gia.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương đánh giá cao quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội được xây dựng công phu, có tầm nhìn dài hạn, kết hợp hài hòa giữa quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội và quy hoạch đô thị, nông thôn. Từ thực tiễn đó, trong giai đoạn tiếp theo cần sớm xây dựng nền tảng pháp lý làm cơ sở cho việc lập quy hoạch phân khu và quy hoạch chi tiết, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ giữa các cấp quy hoạch.

Bên cạnh đó, Thứ trưởng Bộ Tài chính đặc biệt nhấn mạnh vai trò của công tác công bố, tuyên truyền quy hoạch. Từ đó, đề xuất Hà Nội nghiên cứu xây dựng sa bàn quy hoạch tổng thể Thủ đô nhằm tăng tính trực quan, giúp người dân dễ tiếp cận, ghi nhớ và giám sát quá trình thực hiện quy hoạch.

Đối với liên kết vùng, Thứ trưởng Trần Quốc Phương cho rằng, cần làm sâu sắc hơn nội dung phối hợp giữa Hà Nội và các tỉnh trong vùng Thủ đô, bảo đảm sự thống nhất về quan điểm, định hướng trong quy hoạch của từng địa phương. Đồng thời, cần nghiên cứu hoàn thiện mô hình điều phối vùng với cơ chế ràng buộc, cam kết rõ ràng, nhằm khắc phục tình trạng triển khai manh mún, thiếu đồng bộ trong thời gian qua.

Hà Nội xây dựng Quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm. Ảnh: TL

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng bày tỏ sự thống nhất, đồng thuận cao với dự thảo Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, định hướng sửa đổi Nghị quyết số 15-NQ/TW và Luật Thủ đô. Ông Trần Đức Thắng cho biết, nhiều nội dung trong dự thảo liên quan trực tiếp đến chức năng, nhiệm vụ của Bộ. Theo đó, Bộ trưởng kiến nghị tăng cường phối hợp giữa Trung ương với Hà Nội và các địa phương trong triển khai các nhiệm vụ môi trường trọng điểm. Trước mắt, trong quý I/2026, Bộ sẽ phối hợp với các địa phương triển khai thí điểm cải tạo hệ thống sông Bắc Hưng Hải, tập trung nạo vét, cải thiện dòng chảy, từng bước khắc phục tình trạng ô nhiễm. Trung ương sẽ bố trí kinh phí cho công tác nạo vét, song để đạt mục tiêu xanh, sạch, bền vững, các địa phương cần chủ động đầu tư đồng bộ dọc tuyến.

Bí thư Tỉnh ủy Phú Thọ Phạm Đại Dương cho biết, Phú Thọ xác định phát triển theo vai trò đô thị vệ tinh của Thủ đô, gắn kết chặt chẽ về hạ tầng, dân cư và môi trường. Tỉnh kiến nghị Hà Nội tăng cường phối hợp giải quyết các vấn đề liên vùng, nhất là môi trường, giao thông và phát triển công nghiệp, đồng thời đề xuất phối hợp xây dựng tuyến du lịch dọc sông Hồng và sông Đà.

Phát biểu kết luận hội nghị, Bí thư Thành ủy Nguyễn Duy Ngọc nhấn mạnh, Thành phố tiếp thu đầy đủ các ý kiến phát biểu tại hội nghị và mong muốn các ban, bộ, ngành trung ương và các địa phương trong vùng tiếp tục tham góp ý kiến để hoàn thiện các dự thảo về thể chế và quy hoạch phát triển Thủ đô.

Bí thư Thành ủy Hà Nội đề nghị các địa phương sớm cử tổ công tác phối hợp với Hà Nội, xác định rõ các vấn đề cùng phát triển, xây dựng tiêu chuẩn chung trong các lĩnh vực như giao thông, đường sắt đô thị, môi trường, qua đó hình thành cơ chế liên kết vùng chặt chẽ, bền vững, đáp ứng yêu cầu phát triển Thủ đô và Vùng Thủ đô trong kỷ nguyên mới./.