Ngân hàng Nhà nước đang xây dựng Thông tư hướng dẫn một số điều của Nghị định số 24/2012/NĐ-CP ngày 3/4/2012 của Chính phủ về quản lý hoạt động kinh doanh vàng được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 232/2025/NĐ-CP. Thông tư dự kiến có hiệu lực từ ngày 10/10/2025, cùng ngày triển khai Nghị định số 232/2025/NĐ-CP.

Bổ sung thủ tục cấp phép sản xuất vàng miếng, siết hạn mức xuất nhập khẩu

Thông tư quy định chi tiết các hoạt động sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ; sản xuất và kinh doanh mua, bán vàng miếng; cùng hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu vàng, áp dụng đối với doanh nghiệp, tổ chức tín dụng có kinh doanh vàng và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Nhập khẩu vàng miếng bị quản chặt, năm 2025 vẫn được xem xét cấp hạn mức. Ảnh tư liệu.

Điểm mới nổi bật là bổ sung thủ tục cấp Giấy phép sản xuất kinh doanh sản xuất vàng miếng tại Điều 5 dự thảo Thông tư. Đây là thủ tục hành chính mới được quy định tại dự thảo Thông tư.

Theo đó, doanh nghiệp và ngân hàng thương mại muốn tham gia sản xuất phải nộp hồ sơ gồm: đơn đề nghị, tài liệu chứng minh vốn điều lệ, quy định nội bộ về quy trình sản xuất, giám sát và kiểm soát chất lượng, kèm tài liệu khắc phục sau thanh/kiểm tra (nếu có).

"Quy định về thời hạn chậm nhất ngày 15/11 hàng năm gửi hồ sơ đề nghị để Ngân hàng Nhà nước làm căn cứ tính tổng hạn mức xuất khẩu, nhập khẩu vàng, từ đó phân bổ hạn mức cho từng doanh nghiệp, ngân hàng thương mại" - Ngân hàng Nhà nước nêu rõ.

Đáng chú ý, Thông tư thiết lập cơ chế quản lý hạn mức xuất nhập khẩu vàng miếng và vàng nguyên liệu dựa trên mục tiêu chính sách tiền tệ, cung - cầu vàng trong từng thời kỳ, quy mô dự trữ ngoại hối và tình hình thực hiện của doanh nghiệp.

Riêng năm 2025 (năm chuyển tiếp), vì đây là năm đầu tiên áp dụng cơ chế mới nên việc phân bổ hạn mức sẽ không áp dụng cứng thời hạn 15/12 như quy định chung tại Khoản 3 Điều 20. Thay vào đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ căn cứ trên tình hình thực tế cấp phép sản xuất để quyết định phân bổ hạn mức.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quyết định thành lập Hội đồng xây dựng, điều chỉnh hạn mức xuất khẩu vàng miếng, nhập khẩu vàng miếng, nhập khẩu vàng nguyên liệu (Hội đồng xây dựng hạn mức). Hội đồng xây dựng hạn mức do Phó Thống đốc phụ trách quản lý hoạt động kinh doanh vàng làm Chủ tịch. Các thành viên là Thủ trưởng các đơn vị có liên quan thuộc Ngân hàng Nhà nước: Cục Quản lý ngoại hối, Vụ Chính sách tiền tệ, Vụ Dự báo, thống kê - Ổn định tiền tệ, tài chính; Cục quản lý, giám sát tổ chức tín dụng.

Khoản 2 Điều 24 dự thảo Thông tư quy định trường hợp doanh nghiệp, ngân hàng thương mại bị thu hồi Giấy phép khi giải thể, phá sản theo quy định của pháp luật; bị thu hồi Giấy phép kinh doanh mua, bán vàng miếng; hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu chấm dứt hoạt động sản xuất vàng miếng.

Báo cáo mọi giao dịch vàng miếng hằng ngày, kết nối dữ liệu trước 31/3/2026

Cũng tại dự thảo Thông tư có một chương riêng về kết nối và cung cấp thông tin được bổ sung nhằm tăng cường vai trò giám sát của cơ quan quản lý.

Các “ông lớn” được cấp phép sản xuất vàng miếng phải đáp ứng tiêu chí về vốn điều lệ. Ảnh tư liệu.

Theo đó, doanh nghiệp, tổ chức tín dụng kinh doanh vàng miếng phải kết nối dữ liệu về: khối lượng, giá trị giao dịch mua bán và niêm yết công khai giá mua - bán vàng miếng.

Còn các đơn vị sản xuất và xuất nhập khẩu vàng phải kết nối thông tin theo Khoản 2 Điều 26 dự thảo về: hoạt động sản xuất vàng miếng (nguyên liệu đầu vào, thời gian sản xuất, sản phẩm đầu ra); thông tin về hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu vàng (khối lượng vàng, hàm lượng vàng, giá trị xuất khẩu, nhập khẩu); thông tin về hoạt động giao dịch bán vàng nguyên liệu (đối tác, khối lượng, hàm lượng và giá trị giao dịch).

Chế độ báo cáo được quy định chi tiết: doanh nghiệp kinh doanh vàng miếng báo cáo doanh số hằng ngày trước 14h ngày kế tiếp, báo cáo thay đổi thông tin hằng quý; doanh nghiệp sản xuất vàng miếng báo cáo tình hình sản xuất và xuất nhập khẩu hằng tháng, hằng năm; doanh nghiệp gia công vàng cho nước ngoài phải báo cáo thanh khoản hợp đồng khi kết thúc.

Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực tổng hợp báo cáo quý và năm gửi về Ngân hàng Nhà nước Trung ương.

Về hiệu lực thi hành, Ngân hàng Nhà nước yêu cầu kết nối cung cấp giá niêm yết phải hoàn thành trước ngày 31/12/2025, còn kết nối các thông tin từ doanh nghiệp, ngân hàng thương mại cho Ngân hàng Nhà nước triển khai chậm nhất trước ngày 31/3/2026.

Đây là bước hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường minh bạch, quản lý chặt chẽ và hiện đại hóa công tác giám sát hoạt động kinh doanh vàng, gắn với mục tiêu điều hành chính sách tiền tệ và ổn định thị trường vàng./.