Cụ thể, Đề án đặt mục tiêu xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu Móng Cái trở thành trung tâm dịch vụ, du lịch và kinh tế cửa khẩu trọng điểm của vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc.

Hoạt động thông thương hàng hoá tại cửa khẩu Móng Cái, Quảng Ninh. Ảnh: CTVHA

Với vị thế là "cửa ngõ" quan trọng kết nối các nước ASEAN với thị trường Trung Quốc, việc chuyển đổi sang mô hình cửa khẩu thông minh giúp Việt Nam khẳng định vai trò mắt xích không thể thay thế trong chuỗi cung ứng khu vực. Mô hình này không chỉ đảm bảo dòng chảy hàng hóa thông suốt mà còn chủ động ứng phó hiệu quả trước các thách thức từ thiên tai hay dịch bệnh.

Chi cục Hải quan khu vực VIII cho hay, trên tinh thần quán triệt sâu sắc chỉ đạo tại Quyết định 164/QĐ-TTg, với hạt nhân là Hải quan cửa khẩu quốc tế Móng Cái, đơn vị khẳng định quyết tâm chính trị cao nhất trong công tác cải cách hành chính, tiên phong chuyển đổi số, chủ động nghiên cứu, tham mưu xây dựng quy trình thủ tục kiểm tra, giám sát hải quan phù hợp với mô hình cửa khẩu thông minh. Kết nối dữ liệu xuyên biên giới, đồng thời phối hợp với các lực lượng liên quan để đảm bảo an toàn, an ninh mạng trong quá trình kết nối quốc tế, góp phần đưa Móng Cái trở thành trở thành địa phương hình mẫu về quản lý biên giới hiện đại, ổn định đời sống nhân dân và giữ vững chủ quyền quốc gia trong tình hình mới.

Hiện nay, đơn vị đã quán triệt nội dung cốt lõi, yêu cầu và lộ trình thực thi của Quyết định 164/QĐ-TTg đến cán bộ công chức.

Điểm nhấn của Quyết định 164/QĐ-TTg là xác lập những cột mốc phát triển cụ thể, hướng tới việc thay đổi diện mạo hoạt động xuất nhập khẩu. Tối ưu hóa thời gian và chi phí: Phấn đấu rút ngắn thời gian thông quan chỉ còn từ 04 - 06 giờ; giảm từ 30 - 40% chi phí bến bãi, vận chuyển và dịch vụ cho doanh nghiệp; nâng cao năng lực thông quan. Đến năm 2030, năng lực thông quan tại Móng Cái dự kiến sẽ tăng gấp 03 lần so với hiện tại.

Ứng dụng công nghệ tiên phong. Triển khai xe tự hành không người lái (IGV) hoạt động 24/7 và nghiên cứu xây dựng hệ thống vận chuyển hàng hóa mono-rail (sky-rail) để tối đa hóa hiệu suất lưu thông.

Mặt hàng ưu tiên là tập trung tạo luồng ưu tiên cho hàng nông sản, thủy sản đông lạnh, hàng điện tử và linh kiện điện tử - những ngành hàng mũi nhọn trong kim ngạch xuất nhập khẩu của hai nước.

Đề án được chia thành các giai đoạn cụ thể để đảm bảo tính khả thi.

Giai đoạn 1 (Năm 2026): Hoàn thành luồng kiểm soát tự động cho cư dân biên giới và hành khách tại cầu Bắc Luân I ngay trong quý I. Đồng thời, lắp đặt hạ tầng cho xe tự hành IGV và xây dựng Trung tâm điều hành thông minh (IOC) tại cầu Bắc Luân II.

Giai đoạn 2 (2027 - 2030): Mở rộng không gian cửa khẩu, tăng số làn chuyên dụng và nâng cấp năng lực thông quan theo mô hình vận tải hiện đại, đồng bộ với quy hoạch hạ tầng của phía Trung Quốc. Thời gian thí điểm đến hết ngày 31/12/2030.