Tăng trưởng dự kiến ở mức 6,5% trong năm 2025

Tại kết luận lần này, các Giám đốc Điều hành của IMF cơ bản nhất trí với nội dung chính trong đánh giá của đoàn công tác cán bộ Quỹ vào tháng 6. Họ hoan nghênh thực tế là, bất chấp những biến động gia tăng cả trong và ngoài nước, tăng trưởng kinh tế Việt Nam vẫn thể hiện sức chống chịu kiên cường, nhờ có các chính sách hỗ trợ.

Nguồn: Các cơ quan chức năng Việt Nam; ước tính và dự báo của cán bộ IMF.

Cụ thể, kinh tế Việt Nam đã bật trở lại mạnh mẽ trong năm 2024, đạt mức tăng trưởng 7,09% nhờ xuất khẩu mạnh, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài có sức chống chịu cao và các chính sách mang tính hỗ trợ.

Đà tăng trưởng này tiếp tục trong nửa đầu năm 2025, với hoạt động kinh tế tăng 7,52% (so cùng kỳ năm trước) nhờ vào việc đẩy mạnh xuất khẩu sớm, tăng trưởng tín dụng nhanh hơn và khoản chi tiêu lớn phát sinh một lần của Chính phủ…

Theo IMF, triển vọng của nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào kết quả đàm phán thương mại và bị hạn chế bởi sự bất định tăng cao trên toàn cầu về chính sách thương mại và môi trường kinh tế.

IMF dự báo, tăng trưởng kinh tế của Việt Nam sẽ chậm lại ở mức 6,5% trong năm 2025 và tiếp tục giảm tốc vào năm 2026 do tác động trọn năm từ các mức thuế quan mới của Mỹ và việc chấm dứt phần lớn các biện pháp kích thích tài khóa mang tính một lần của Chính phủ trong năm 2025.

Trước đó, trong kết luận của đoàn công tác IMF vào tháng 6, các cán bộ của Quỹ dự báo tăng trưởng cả năm 2025 của Việt Nam chỉ ở mức 5,4%, dựa trên báo cáo Triển vọng kinh tế thế giới của IMF tháng 4/2025, trong đó giả định rằng mức thuế quan cao sẽ thực sự có hiệu lực áp dụng từ quý III.

Tuy nhiên, các rủi ro tiêu cực đang ở mức cao. Trong trường hợp căng thẳng thương mại toàn cầu tiếp tục leo thang hoặc điều kiện tài chính toàn cầu thắt chặt, thì xuất khẩu và đầu tư có thể bị suy yếu hơn nữa. Ở trong nước, tình trạng căng thẳng tài chính có thể tái diễn do điều kiện tài chính thắt chặt và mức độ vay nợ cao của khu vực doanh nghiệp. Ở chiều hướng tích cực, việc triển khai thành công các dự án hạ tầng và cải cách cơ cấu có thể thúc đẩy đáng kể tăng trưởng trong trung hạn. Nếu căng thẳng thương mại toàn cầu hạ nhiệt, triển vọng kinh tế sẽ được cải thiện.

Chính sách tài khóa gánh vác vai trò chủ đạo hỗ trợ hoạt động kinh tế

Tại kết luận tham vấn Điều IV năm 2025, Ban Giám Đốc Điều hành của IMF lưu ý rằng, mô hình tăng trưởng dựa vào xuất khẩu của Việt Nam phải đối mặt với những thách thức ngày càng tăng đến từ các chính sách thương mại toàn cầu không chắc chắn và thay đổi nhanh chóng, già hóa dân số, điều kiện tài chính toàn cầu siết chặt và biến đổi khí hậu. Trên cơ sở đó, các chính sách cần tập trung duy trì sức chống chịu của nền kinh tế và ổn định tài chính, đồng thời thúc đẩy cải cách để duy trì tăng trưởng mạnh, đa dạng và ổn định trong trung hạn.

Vì vậy, Việt Nam được khuyến nghị cần tiếp tục duy trì sự linh hoạt trong phối hợp điều hành chính sách để ứng phó với môi trường kinh tế không chắc chắn và thay đổi nhanh chóng. Với dư địa tài khoá hiện có, chính sách tài khoá có thể gánh vác vai trò chủ đạo trong việc hỗ trợ hoạt động kinh tế một cách thận trọng, đặc biệt trong trường hợp cần có biện pháp hỗ trợ tạm thời và có mục tiêu.

Chính sách tài khoá gánh vác vai trò chủ đạo trong việc hỗ trợ hoạt động kinh tế một cách thận trọng. Ảnh minh hoạ

Trong khi đó, dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ là rất hạn chế, cần theo dõi chặt chẽ các rủi ro tỷ giá và lạm phát trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế và tín dụng vẫn ở mức cao. “Tỷ giá linh hoạt hơn là yếu tố quan trọng để tạo thuận lợi cho việc điều chỉnh trước các cú sốc từ bên ngoài, lưu ý đến những lợi ích của việc đẩy nhanh hiện đại hóa khuôn khổ chính sách tiền tệ nhằm quản lý rủi ro hiệu quả hơn” - các Giám đốc Điều hành của IMF lưu ý.

Đồng thời, IMF nhấn mạnh rằng, việc củng cố khuôn khổ tài khóa trung hạn có ý nghĩa then chốt để thu hoạch được những lợi ích tăng trưởng từ kế hoạch đầu tư công quy mô lớn, đảm bảo tính bền vững của nợ công. Họ đồng thuận rằng, cần thiết phải nâng cấp quản lý đầu tư công, tăng cường huy động thu ngân sách, nâng cao tính minh bạch tài khóa và quản lý rủi ro tốt hơn, bao gồm cả những rủi ro từ các dự án đối tác công - tư.

Ngoài ra, Ban Giám đốc Điều hành IMF còn nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường khả năng chống chịu của khu vực tài chính trước các cú sốc. Ưu tiên hàng đầu là củng cố các bộ đệm thanh khoản và vốn, cải thiện bộ công cụ an toàn vĩ mô. Họ cũng kêu gọi tiếp tục nâng cấp khuôn khổ pháp lý về phá sản, chuẩn bị sẵn sàng đối phó và xử lý khủng hoảng, tăng cường khuôn khổ phòng chống rửa tiền và tài trợ khủng bố (AML/CFT), cũng như thúc đẩy hoàn thiện khuôn khổ pháp lý tài sản mã hóa.

Ban Giám đốc Điều hành IMF cũng hoan nghênh chương trình cải cách toàn diện của các cơ quan chức năng Việt Nam và nhấn mạnh rằng, công tác triển khai sẽ là yếu tố then chốt quyết định thành công. Đồng thời, kêu gọi thực hiện các biện pháp nhằm nâng cao năng suất, bao gồm cải thiện môi trường kinh doanh, cải cách thị trường vốn và thị trường lao động.

Việt Nam được khuyến nghị tiếp tục nỗ lực thúc đẩy cầu trong nước và giảm sự mất cân đối đến từ môi trường bên ngoài, bao gồm việc đầu tư nâng cấp hạ tầng trọng yếu và củng cố mạng lưới an sinh xã hội, đồng thời thúc đẩy đa dạng hóa thương mại hơn nữa. Một số ý kiến cho rằng, cần tập trung nhiều hơn vào việc thảo luận tác động của phối hợp chính sách đến các mất cân đối bên ngoài của Việt Nam và các biện pháp chính sách cần thiết.