Trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 bùng phát dữ dội vào năm 2021, Quỹ Vaccine phòng Covid-19 được Chính phủ thành lập theo Quyết định số 779/QĐ-TTg ngày 26/5/2021 với mục tiêu huy động nguồn lực toàn xã hội cho chiến dịch tiêm chủng quy mô toàn dân. Ngay sau đó, Bộ Tài chính đã giao trọng trách cho Kho bạc Nhà nước (KBNN) làm đầu mối thành lập và vận hành Quỹ.

Không chỉ đơn thuần là một cơ quan tiếp nhận và chi trả, KBNN đã nhanh chóng xây dựng hệ thống tài khoản, quy trình quản lý, cơ chế tài chính và hạ tầng công nghệ để bảo đảm việc quản lý Quỹ vận hành đúng pháp luật, minh bạch tuyệt đối và hiệu quả tối ưu.

Kho bạc Nhà nước hoàn tất nhiệm vụ quản lý Quỹ Vaccine phòng Covid - 19. Ảnh minh họa

Theo đó, trong suốt hành trình hoạt động, KBNN đã thể hiện vai trò chủ lực trong quản lý và điều phối nguồn lực của Quỹ thông qua 4 trụ cột chiến lược.

Cụ thể, KBNN đã thiết lập hệ thống tài khoản chuyên thu, tập trung mọi khoản đóng góp, đảm bảo số liệu cập nhật tức thời, minh bạch và dễ dàng giám sát công khai qua Cổng thông tin Quỹ.

Đồng thời, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ và Ban Chỉ đạo Quốc gia phòng chống dịch Covid-19, KBNN đã thực hiện chi trả chính xác cho các hợp đồng mua vaccine, thiết bị bảo quản, và các chi phí liên quan, góp phần quan trọng đưa vaccine nhanh chóng đến với người dân.

Với vai trò và nhiệm vụ được giao, KBNN đã đảm bảo an toàn tuyệt đối dòng tiền từ khâu tiếp nhận đến chi tiêu. Do đó, toàn bộ dòng tiền đều được kiểm soát chặt chẽ qua hệ thống của KBNN, đảm bảo không xảy ra thất thoát hay sai sót.

Đặc biệt, KBNN đã nhận diện được phần vốn tạm thời nhàn rỗi và đã tổ chức đấu thầu gửi tiền kỳ hạn tại các ngân hàng thương mại, thu về hơn 374,8 tỷ đồng tiền lãi, đóng góp trở lại vào Quỹ một cách hiệu quả, công khai.

Tính đến ngày 31/7/2025, tổng số tiền huy động được của Quỹ đạt hơn 11.084 tỷ đồng, trong đó đã chi hơn 7.671 tỷ đồng chủ yếu cho việc mua vaccine và các chi phí liên quan đến tiêm chủng, nghiên cứu, bảo quản. Số dư còn lại 3.418 tỷ đồng (đã bao gồm ngoại tệ quy đổi và đánh giá tỷ giá) chính thức được KBNN hoàn tất thủ tục chuyển về ngân sách trung ương trong tháng 9/2025 theo Nghị quyết số 206/NQ-CP của Chính phủ về kinh phí mua và sử dụng vaccine phòng Covid-19 từ nguồn ngân sách nhà nước và xử lý số dư Quỹ Vaccine phòng Covid-19.

Việc chuyển giao này đánh dấu sự kết thúc hợp lý của một cơ chế tài chính đặc biệt trong giai đoạn khẩn cấp, và sự tiếp nối bằng một chính sách tài chính thường trực, bền vững cho công tác tiêm chủng quốc gia./.