Những con số "biết nói" về một năm bứt phá

Thu ngân sách vượt 32,66% dự toán

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, ước tính đến ngày 28/12/2025, thu ngân sách nhà nước đã đạt hơn 2.609.000 tỷ đồng, vượt 32,66% dự toán ban đầu (cao hơn mục tiêu Chính phủ yêu cầu là vượt ít nhất 25% dự toán) và tăng tới 30% so với cùng kỳ năm trước. Mức tăng thu này đã góp phần tạo thêm nguồn lực thực hiện cải cách chính sách tiền lương, xử lý các vấn đề quan trọng, cấp bách đột xuất phát sinh, tăng chi đầu tư phát triển và đảm bảo an sinh xã hội.

Không chỉ là đạt kỷ lục về số lượng, cơ cấu thu ngân sách cũng được cải thiện theo hướng bền vững hơn. Nguồn thu ngân sách chủ yếu đến từ hoạt động sản xuất, kinh doanh, phản ánh sự phục hồi thực chất của các doanh nghiệp trong nền kinh tế. Thu nội địa tăng mạnh, vượt 34,4% dự toán và chiếm tỷ trọng chủ đạo. Điều này cho thấy tăng trưởng năm 2025 không chỉ dựa vào các yếu tố ngắn hạn mà gắn với sự bứt phá của nền kinh tế. Trong khi đó, thu từ hoạt động xuất nhập khẩu cũng vượt dự toán tới hơn 35% nhờ quy mô thương mại tiếp tục mở rộng và công tác quản lý hải quan được tăng cường, hiện đại hóa.

Đặc biệt, kết quả này đạt được ngay cả khi Chính phủ tiếp tục thực hiện các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí… với quy mô hỗ trợ rất lớn, lên tới khoảng 241.740 tỷ đồng để đồng hành cùng người dân và doanh nghiệp.

Ước tính đến ngày 28/12/2025, thu ngân sách nhà nước đạt hơn 2.600.000 tỷ đồng, vượt 32,66% so với dự toán và tăng 30% so với cùng kỳ. Ảnh: Đức Thanh

Nuôi dưỡng nguồn thu bằng sự đồng hành thực chất

Đằng sau kết quả thu ngân sách vượt mong đợi đó là những nỗ lực rất lớn trong điều hành chính sách tài khóa và tổ chức thực thi. Để đạt được chỉ tiêu thu ngân sách đề ra, ngành Tài chính đã triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp, từ hoàn thiện thể chế đến hiện đại hóa công tác quản lý.

Một mặt, Bộ Tài chính đã chủ động đề xuất và triển khai các gói miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí, tiền thuê đất để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và người dân. Tinh thần chia sẻ, hỗ trợ này không làm nguồn thu giảm đi mà ngược lại, đã tạo ra "sức bền" cho nền kinh tế, giúp các hoạt động sản xuất, kinh doanh ứng phó kịp thời với các tác động tiêu cực từ bên ngoài, từ đó tạo ra nguồn thu bền vững cho ngân sách.

Mặt khác, ngay từ đầu năm, Bộ đã chỉ đạo cơ quan Thuế, Hải quan phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, địa phương tổ chức thực hiện tốt các Luật thuế và nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước năm 2025; mở rộng cơ sở thuế, kiểm tra, rà soát toàn bộ số doanh nghiệp đăng ký kinh doanh, quản lý các nguồn thu trên địa bàn để thu đúng, thu đủ, thu kịp thời các khoản thu theo quy định của pháp luật, phấn đấu tăng thu từ các địa bàn, lĩnh vực có điều kiện.

Những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro cao như đất đai, bất động sản, kinh doanh trên nền tảng số, hộ kinh doanh khoán thuế được đưa vào diện giám sát, đẩy mạnh chống thất thu chặt chẽ hơn, qua đó vừa tăng thu, vừa củng cố kỷ cương pháp luật tài chính.

Nguyên tắc “6 rõ” gồm “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ quy trình, rõ thời gian, rõ hiệu quả” được quán triệt để chỉ đạo triển khai kịp thời các nhiệm vụ được giao.

Cùng với đó, công tác quản lý thu cũng được tiếp tục số hoá mạnh mẽ. Ngành Tài chính đã tiếp triển khai mở rộng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền và xây dựng cơ sở dữ liệu lớn (Big Data) để quản lý thuế và nợ thuế. Trí tuệ nhân tạo (AI) được ứng dụng để hỗ trợ người nộp thuế và phân loại hồ sơ rủi ro. Các dịch vụ thuế điện tử được nâng cao chất lượng, như: mở rộng khai thuế điện tử, hoàn thuế điện tử, thông báo nợ thuế, cảnh báo tình hình nợ thuế; nộp thuế điện tử qua eTax mobile, cổng thông tin điện tử dành cho hộ, cá nhân kinh doanh kê khai, nộp thuế từ hoạt động thương mại điện tử... Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu liên thông với các bộ, ngành giúp quản lý hiệu quả các nguồn thu mới từ thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số và giao dịch xuyên biên giới.

Trong những ngày cuối năm, Bộ Tài chính đã chỉ đạo cơ quan Thuế, Hải quan tập trung triển khai quyết liệt công tác thu, đôn đốc thu đầy đủ, kịp thời các khoản thu phát sinh, các khoản thu đã hết thời gian được gia hạn theo quy định, các khoản phải thu theo kết luận, kiến nghị của cơ quan Thanh tra, Kiểm toán Nhà nước; tăng cường thu nợ đọng thuế, chống buôn lậu, gian lận thương mại, trốn thuế, thất thu ngân sách.

Những nỗ lực này đã giúp thu đúng, thu đủ và thu kịp thời các khoản thuế vào ngân sách, đảm bảo sự công bằng trong hoạt động kinh tế.

Ý nghĩa chiến lược với nền kinh tế quốc gia

Kết quả thu ngân sách năm 2025 không chỉ tạo thêm nguồn lực cho phát triển kinh tế và an sinh xã hội, mà còn mang ý nghĩa chiến lược đối với sự ổn định lâu dài của nền tài chính quốc gia.

Nhờ thu ngân sách vượt dự toán lớn, Việt Nam đã kiểm soát tốt các chỉ số an toàn tài chính. Bội chi ngân sách nhà nước thực hiện chỉ khoảng 3,6% GDP, thấp hơn dự toán. Các chỉ số nợ công được duy trì ở mức rất an toàn, cách xa giới hạn trần: nợ công chỉ chiếm 35-36% GDP (dưới ngưỡng trần 60%), nợ Chính phủ khoảng 33-34% GDP (dưới ngưỡng trần 50%). Điều này giúp nâng cao hệ số tín nhiệm quốc gia, tạo niềm tin cho các nhà đầu tư quốc tế trong bối cảnh nhiều quốc gia khác bị hạ triển vọng tín nhiệm.

Nguồn thu dồi dào hơn cũng là "vốn mồi" quan trọng để Chính phủ tập trung nguồn lực phát triển kết cấu hạ tầng. Năm 2025, Việt Nam đã dành khoảng 1,08 triệu tỷ đồng cho đầu tư phát triển, mức cao nhất từ trước đến nay. Đây là nguồn lực để thực hiện các dự án trọng điểm như đường sắt tốc độ cao, các trục cao tốc liên vùng, tạo không gian phát triển mới cho đất nước. Đồng thời, kết quả thu này cũng đảm bảo nguồn kinh phí để thực hiện cải cách chính sách tiền lương, đầu tư cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và các nhiệm vụ an sinh xã hội cấp bách.

Nền tảng vững chắc của tài chính quốc gia năm 2025 cho thấy sự hiệu quả của bước chuyển tư duy từ "quản lý" sang "kiến tạo": vừa quyết liệt thu đúng, thu đủ, vừa sẵn sàng mở rộng chính sách tài khóa để nuôi dưỡng nguồn thu. Toàn ngành đã thực hiện một cuộc "cách mạng" về thủ tục hành chính khi cắt giảm, đơn giản hóa 477 thủ tục, giúp tiết kiệm chi phí tuân thủ cho xã hội tới 18.901 tỷ đồng/năm. Điều này không chỉ khơi thông nguồn lực, mà còn cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, góp phần thúc đẩy số lượng doanh nghiệp đang hoạt động lần đầu vượt mốc 1 triệu.

Những kết quả này chính là "bệ phóng" vững chắc để Việt Nam bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới. Với tiềm lực tài chính vững mạnh hơn, nền kinh tế không chỉ có đủ năng lượng để vận hành ổn định, mà còn có thêm sức mạnh để thực hiện những “bước đi thần tốc” hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia phát triển thịnh vượng.