Ảnh minh họa. Dũng Minh

Theo đó, Bộ này đề xuất tiêu chí ưu tiên giao chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội có năng lực tài chính, kinh nghiệm đã triển khai các dự án nhà ở; cam kết và trách nhiệm với xã hội.

Cụ thể, doanh nghiệp thể hiện quyết tâm, trách nhiệm xã hội và tinh thần đồng hành cùng Chính phủ trong thực hiện mục tiêu an sinh nhà ở, sẵn sàng dành nguồn lực đầu tư cho nhà ở xã hội và có cam kết tiến độ hoàn thành dự án nhanh nhất và không vượt quá 3 năm kể từ ngày được nhà nước giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội.

Doanh nghiệp có đủ năng lực tài chính; có kinh nghiệm triển khai các dự án nhà ở; có cam kết tiến độ hoàn thành dự án nhanh nhất theo quy định nêu trên; có cam kết bảo hành chất lượng về nhà ở và giá thành hợp lý.

Tại dự thảo, Bộ cũng nêu 5 cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn, vướng mắc phát triển nhà ở xã hội.

Trong đó, nếu nhà đầu tư đề xuất dự án tại khu đất chưa phù hợp với quy hoạch hoặc chưa có trong chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở, Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan xem xét, trình UBND cấp tỉnh quyết định chỉ tiêu về sử dụng đất, cũng như các yêu cầu khác. Từ đó, UBND tỉnh sẽ quyết định chấp thuận chủ trương, đồng thời giao chủ đầu tư.

Trường hợp chủ đầu tư dành tối đa 20% diện tích trong dự án nhà xã hội để làm nhà thương mại thì phải nộp tiền sử dụng theo bảng giá đất. Trường hợp không xây dựng công trình dịch vụ, thương mại, nhà ở thương mại, chủ đầu tư có thể được dùng tối đa 20% diện tích sàn tại dự án nhà ở xã hội cho mục đích trên (không gồm diện tích cho nhu cầu sinh hoạt chung của cư dân).

Bộ cũng đề xuất bổ sung đối tượng được ưu tiên mua, thuê mua nhà ở xã hội mà không phải đáp ứng điều kiện về nhà ở và điều kiện về thu nhập là cá nhân, hộ gia đình bị thu hồi đất hoặc thỏa thuận chuyển nhượng cho chủ đầu tư làm nhà ở xã hội.

Bộ Xây dựng cho biết, phát triển nhà ở xã hội cho người dân đã được Đảng, Nhà nước xác định là quyết tâm chính trị, là nhiệm vụ quan trọng của Đảng và cả hệ thống trị, thể hiện đặc trưng, bản chất tốt đẹp của chế độ ta; là một trong những nhiệm vụ trọng tâm cần ưu tiên trong phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Đây vừa là vấn đề an sinh xã hội, đồng thời cũng là một động lực phát triển kinh tế - xã hội, góp phần tăng đầu tư, tiêu dùng, bảo đảm sự tiến bộ và công bằng xã hội.

Trong thời gian qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã quyết liệt chỉ đạo và triển khai nhiều nhiệm vụ nhằm tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội. Dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, sự vào cuộc của các Bộ, ngành và chính quyền địa phương, tình hình phát triển nhà ở xã hội đã có nhiều chuyển biến.

Nhiều văn bản quy phạm pháp luật nhằm đẩy nhanh tiến độ triển khai đầu tư xây dựng, cải cách thủ tục hành chính đã được ban hành, các địa phương đã bước đầu quan tâm, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội trên địa bàn, nhiều đoàn công tác đã được tổ chức để tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong triển khai thực hiện…

Mặc dù công tác phát triển nhà ở xã hội đã có kết quả tiến bộ trong thời gian qua nhưng để đạt được mục tiêu của cả giai đoạn 2021 - 2030, nhiệm vụ còn rất nặng nề với khối lượng công việc lớn.

Do vậy, việc nghiên cứu, xây dựng Nghị quyết của Chính phủ về việc ban hành cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật và chỉ tiêu pháp lệnh đột phá phát triển nhà ở xã hội là cần thiết nhằm tăng nguồn cung về nhà ở xã hội ngay trong năm 2026 và các năm tiếp theo, đáp ứng nhu cầu nhà ở rất lớn hiện nay, nhất là tại các đô thị lớn, nhiều khu công nghiệp.

Kết quả là trong 9 tháng năm 2025, chúng ta đã hoàn thành 50.687/100.275 căn (đạt 50,5%), dự kiến đến hết năm 2025 sẽ hoàn thành thêm 38.600 căn (tổng là 89.007/100.275 căn, đạt 89%.

Lũy kế đến nay, thực hiện Đề án đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội trong giai đoạn 2021 - 2030, cả nước có 696 dự án nhà ở xã hội đang được triển khai với quy mô 637.048 căn, đạt 60% so với mục tiêu đề ra, trong đó: 165 dự án hoàn thành, quy mô 116.342 căn; 151 dự án đã khởi công xây dựng, đang triển khai với quy mô 132.616 căn; 380 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 388.090 căn./.