Chi cho an sinh xã hội lớn nhất từ trước đến nay

Phát biểu kết luận sau hai ngày thảo luận sôi nổi, trách nhiệm và trí tuệ của các đại biểu Quốc hội, Thủ tướng Phạm Minh Chính bày tỏ xúc động trước những ý kiến tâm huyết, thẳng thắn, thể hiện tinh thần đồng hành, chia sẻ, động viên Chính phủ, các bộ, ngành và cả hệ thống chính trị trong giai đoạn nhiều khó khăn, thách thức.

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu tại Quốc hội

Thủ tướng nhấn mạnh, trong 5 năm qua, nền kinh tế Việt Nam phải đối diện với nhiều cú sốc lớn từ bên ngoài, nhưng đã vượt qua được, chứng minh sức chống chịu và khả năng thích ứng của nền kinh tế.

Nhờ đó, chúng ta giữ được ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, duy trì tăng trưởng và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế: thu đủ chi, xuất đủ nhập, năng lượng đáp ứng sản xuất và tiêu dùng, thị trường lao động ổn định. Bội chi ngân sách thấp hơn chỉ tiêu Quốc hội giao; nợ công, nợ nước ngoài và nợ Chính phủ đều giảm so với nhiệm kỳ trước; đời sống nhân dân được nâng lên.

“Chỉ số hạnh phúc của chúng ta tăng 39 bậc so với đầu nhiệm kỳ, tiềm lực quốc phòng an ninh được tăng cường. Chưa bao giờ chúng ta đầu tư để tăng cường tiềm lực quốc phòng an ninh như nhiệm kỳ này”, Thủ tướng chia sẻ. Bên cạnh đó, cũng theo Thủ tướng, chưa bao giờ chúng ta đầu tư nhiều như vậy cho an sinh xã hội, tới 1,1 triệu tỷ đồng, bằng 17% GDP của đất nước.

Những kết quả này có được là sự nỗ lực rất lớn của cả hệ thống chính trị, dưới sự lãnh đạo của Đảng mà thường xuyên trực tiếp là Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, đồng chí Tổng Bí thư. Từ đó, chúng ta có sự tự lực, tự cường, tự chủ chiến lược để tự tin bước vào kỷ nguyên mới.

Thủ tướng cũng nhắc lại một số kết quả cụ thể mà các đại biểu đã nêu như cơ bản giải quyết xong 12 dự án thua lỗ kéo dài, nhiều dự án có hiệu quả, xử lý các ngân hàng yếu kém. Tới đây, còn gần 3.000 dự án vướng mắc sẽ được giải quyết tiếp tục. Chúng ta cũng đã hoàn thành vượt mục tiêu 3.000 km đường cao tốc, 1.700 km đường ven biển. Chi cho đầu tư công 3,4 triệu tỷ đồng, tăng 55% so với nhiệm kỳ trước….

Bên cạnh đó, Thủ tướng cũng đánh giá còn nhiều vấn đề khó khăn, bất cập như các đại biểu đã đề cập. Trong đó, với đầu tư công, Thủ tướng coi đây là “vấn đề băn khoăn, trăn trở” của cả hệ thống.

Các đại biểu tham dự phiên họp.

Dù đã nỗ lực rất nhiều, tiến độ giải ngân vẫn chưa đạt kỳ vọng. Theo Thủ tướng, có một số nguyên nhân chính. Trước hết là số vốn đầu tư công tăng lên tới 55% so với nhiệm kỳ trước, tương đương 3,4 triệu tỷ đồng. Số dự án được chọn lọc kỹ lưỡng, giảm chỉ còn 4.700 so với hơn 10.000 dự án ở giai đoạn trước.

Để thúc đẩy giải ngân, Quốc hội và Chính phủ đã nỗ lực tháo gỡ nhiều vướng mắc về thể chế, trong đó có những thể chế mất 3 – 4 năm để gỡ, Thủ tướng cho hay. Từ chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng, tái định cư… đều là những vấn đề cần phải có thời gian. Hiện nay, Chính phủ cũng đang tích cực tháo gỡ tiếp các vướng mắc, trong đó vấn đề liên quan đến Luật Đất đai. Nhiều địa phương đang thực hiện tốt các dự án lớn được giao. Việc vận hành mô hình chính quyền hai cấp cũng đang từng bước trơn tru hơn, từ đó kỳ vọng sẽ giúp tăng tốc giải ngân.

Tất cả các khoản tăng thu, giảm chi đều đi đúng hướng

Làm rõ một số vấn đề về tài chính, ngân sách, Thủ tướng nêu rõ mục tiêu quan trọng là phải đảm bảo cân đối thu chi, đảm bảo an ninh tài chính quốc gia và sử dụng nguồn lực có hiệu quả.

Thủ tướng khẳng định tất cả các khoản tăng thu, giảm chi đều được xin ý kiến Quốc hội và đi đúng hướng. Trong đó, 70% tăng thu là để tăng lương theo Nghị quyết 27. Nhiệm kỳ trước chúng ta không làm được, nhiệm kỳ này mới có, nhờ tăng thu và để lại 70% chúng ta mới có tăng lương, Thủ tướng cho hay.

Về phương hướng nhiệm vụ của năm 2026, Thủ tướng cho rằng “nếu cứ tăng trưởng bình bình thì rất khó, phải có đột phá”. Mục tiêu tăng trưởng 10% Chính phủ đề ra là rất thách thức, nhưng không làm thì khó đạt được các mục tiêu chiến lược. Thủ tướng nhắc lại cuối năm ngoái chúng ta thấy tăng trưởng 6,5 – 7% cũng là khó khăn, nhưng Chính phủ đã quyết tâm, xin ý kiến các cấp có thẩm quyền và xin Quốc hội biểu quyết để đặt mục tiêu tăng trưởng 8% trở lên. Đến nay, mục tiêu này chúng ta có thể đạt được.

“Dân tộc ta có cái hay là càng áp lực thì càng nỗ lực, "trong cái khó ló cái khôn", chúng ta với tư tưởng biến không thành có, biến khó thành dễ, biến cái không thể thành cái có thể. Trên thực tế chúng ta đã chứng minh được điều này”, Thủ tướng nhận xét.

Thủ tướng Phạm Minh Chính lắng nghe ý kiến các đại biểu tại phiên họp

Cơ sở để phấn đấu, theo Thủ tướng, là chúng ta có sức mạnh dân tộc, con người, thiên nhiên và truyền thống văn hoá lịch sử. Các tiềm năng lớn về không gian, mặt biển, lòng đất đang dần được khai thác. Cùng với đó là các động lực từ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Chúng ta cũng không chỉ dựa vào các động lực truyền thống là đầu tư, tiêu dùng, xuất khẩu mà còn phát triển kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế sáng tạo. Mặt khác, chính sách vĩ mô tốt cũng là động lực tăng trưởng. Hiện nay, chính sách tài khoá và chính sách tiền tệ đang phối hợp tốt. Dư địa chính sách tài khoá còn rất lớn.

Như vậy, dù mục tiêu rất khó nhưng chúng ta có cơ sở khoa học và thực tiễn để làm, “chúng ta phải tự tin, và tôi tin chắc là làm được với một không khí như hiện nay”, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định.