Chiều ngày 24/11, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đã cho về dự án Nghị quyết của Quốc hội sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị quyết số 98/2023/QH15 về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP. Hồ Chí Minh; dự án Nghị quyết của Quốc hội sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị quyết số 136/2024/QH15 về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Đà Nẵng.

7 chính sách cho khu thương mại tự do thành phố Hồ Chí Minh

Trình bày tờ trình của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, để góp phần hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, ngoài huy động vốn sẵn có của nền kinh tế thì trong 5 năm tới, thành phố Hồ Chí Minh cần huy động thêm 1,8 triệu tỷ đồng từ các dự án chiến lược. Từ đó, đòi hỏi phải bổ sung các giải pháp mang tính đột phá khác với luật vào Nghị quyết 98 và thành lập khu thương mại tự do để thu hút nguồn lực đầu tư.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng trình bày tại phiên họp.

Tại dự thảo Nghị quyết, Chính phủ trình sửa đổi, bổ sung 6 điều và bổ sung 1 điều của Nghị quyết số 98. Trong đó, có bổ sung nội dung về thành lập khu thương mại tự do và bỏ quy định về thành phố Thủ Đức.

Dự thảo quy định khung pháp lý đầy đủ cho mô hình khu thương mại tự do tại thành phố, bao gồm 7 chính sách. Theo đó, phân cấp UBND thành phố quyết định thành lập, mở rộng, điều chỉnh ranh giới khu thương mại tự do. HĐND thành phố quyết định trình tự thủ tục thành lập, mở rộng, điều chỉnh ranh giới khu thương mại tự do.

Ban quản lý các khu chế xuất và khu công nghiệp thành phố thực hiện các chức năng nhiệm vụ quản lý nhà nước trực tiếp đối với khu thương mại tự do. Đồng thời, cho phép giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá, đấu thầu đối với các dự án đầu tư trong khu thương mại tự do, trừ dự án nhà ở thương mại.

Trong khu thương mại tự do, doanh nghiệp được phép niêm yết, định giá và thanh toán bằng ngoại tệ. Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định về cải cách thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư; ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân cho chuyên gia, nhà khoa học...

Về quản lý đầu tư, Chính phủ đề xuất bổ sung nội dung thanh toán bằng quỹ đất khai thác từ mô hình phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng TOD. Đồng thời, mở rộng phạm vi áp dụng thủ tục đầu tư đặc biệt cho các dự án trong các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao, khu công nghệ thông tin tập trung, khu chức năng trong khu kinh tế, khu thương mại tự do nhằm rút ngắn thủ tục hành chính.

Dự thảo cũng cho phép thành phố được sử dụng khoản thu 100% từ quỹ đất TOD để trực tiếp đầu tư cho các dự án đường sắt địa phương và các dự án giao thông thuộc tuyến TOD.

Dự án trọng điểm được chuẩn bị thu hồi đất trước khi đo đạc, kiểm đếm

Đối với thành phố Đà Nẵng, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, để thực hiện các mục tiêu về tăng trưởng bình quân từ 10 đến 15% mỗi năm và phát triển trong 5 năm tới của Đà Nẵng là rất thách thức. Ngoài huy động vốn có sẵn của nền kinh tế, thành phố cần thêm khoảng 300.000 tỷ đồng từ các dự án chiến lược, đòi hỏi phải bổ sung các giải pháp mang tính đột phá khác với luật vào Nghị quyết số 136 và điều chỉnh một số chính sách đối với khu thương mại tự do đã được thành lập để thu hút nguồn lực đầu tư.

Các đại biểu tham dự phiên họp

Với mục tiêu đó, dự thảo Nghị quyết của Quốc hội sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị quyết số 136 bổ sung các trường hợp thu hồi đất bao gồm dự án dịch vụ logistics, trung tâm hội chợ triển lãm, dự án khu thương mại tự do… Các dự án trọng điểm được thực hiện chuẩn bị thu hồi đất trước khi tiến hành điều tra, đo đạc, kiểm đếm.

Đồng thời, bổ sung 12 nhóm dự án ưu tiên thu hút nhà đầu tư chiến lược là các dự án đầu tư lớn mang tính dẫn dắt như là đường sắt đô thị, cảng biển, hàng không hoặc công nghệ năng lượng chuyển đổi; các khu xử lý rác; trồng và phát triển, chế biến các sản phẩm từ sâm Ngọc Linh; dịch vụ hậu cần cảng, nghề cá; hạ tầng đô thị hiện đại, phát triển đô thị di sản gắn với bảo tồn văn hóa và dự án lấn biển.

Thẩm tra các tờ trình, Uỷ ban Kinh tế và Tài chính nhất trí với sự cần thiết sửa đổi, bổ sung Nghị quyết 98, Nghị quyết 136. Để đảm bảo tính đồng bộ khả thi, cơ quan thẩm tra đề nghị đánh giá kỹ lưỡng toàn diện tác động của các chính sách mới.

“Cơ chế, chính sách sửa đổi, bổ sung cần tập trung có trọng tâm, trọng điểm, phải thực sự đột phá, vượt trội, khai thác được tiềm năng thế mạnh của thành phố, kịp thời tháo gỡ các khó khăn vướng mắt, giải quyết hiệu quả các điểm nghẽn, sửa đổi, bãi bỏ các chính sách đã được luật hóa, không còn tính ưu đãi vượt trội so với quy định hiện hành và các luật, nghị quyết đang xem xét, sửa đổi thông qua tại kỳ họp thứ 10 lần này”, Chủ nhiệm Uỷ ban Phan Văn Mãi nêu rõ.

Qua nghe các tờ trình, báo cáo và thảo luận, các thành viên Uỷ ban Thường vụ Quốc hội tán thành sự cần thiết trình Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 10 hai dự thảo Nghị quyết theo thủ tục rút gọn.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải điều hành phiên họp.

Kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải đề nghị Chính phủ nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ ý kiến của Chủ tịch Quốc hội, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan thẩm tra để hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm chất lượng khi trình Quốc hội.

Đồng thời, lưu ý rà soát tất cả các quy định để bảo đảm thực hiện nghiêm Nghị quyết 27 và Quy định 178; không để xảy ra lợi ích nhóm, thất thoát, lãng phí, tiêu cực. Với các chính sách thực sự cần thiết nhưng là những vấn đề lớn, tác động đến quyền và lợi ích của người dân, ảnh hưởng đến kinh tế – xã hội, ngân sách nhà nước, đất đai và tài sản công, cơ quan thẩm tra cần phối hợp với cơ quan trình để báo cáo Bộ Chính trị và cơ quan có thẩm quyền trước khi trình Quốc hội.

Phó Chủ tịch Quốc hội cũng lưu ý các quy định liên quan đến ngoại tệ, tổ chức tín dụng, tổ chức tài chính và các quy định về thu hồi đất. Ông đề nghị không đưa vào nghị quyết những chính sách thuộc thẩm quyền của Chính phủ và lưu ý nhiều chính sách có thể thực hiện theo Nghị quyết 26, để không đưa quá nhiều chính sách vào nghị quyết.