Ngân hàng Nhà nước đang xây dựng dự thảo Nghị định quy định về dịch vụ tiền di động và lấy ý kiến của các đối tượng chịu tác động. Dự kiến văn bản sẽ ảnh hưởng đến các doanh nghiệp cung ứng dịch vụ tiền di động, doanh nghiệp viễn thông cung ứng dịch vụ tiền di động, ngân hàng và các doanh nghiệp khác có hoạt động liên quan đến dịch vụ này.
Tính đến cuối tháng 8/2025, Ngân hàng Nhà nước nhận được ý kiến của các doanh nghiệp thực hiện thí điểm, 22 tổ chức bao gồm ngân hàng thương mại và tổ chức liên quan.
Thời gian qua, dịch vụ Mobile Money (dùng tài khoản viễn thông thanh toán cho hàng hóa, dịch vụ có giá trị nhỏ) được các đơn vị tổ chức triển khai theo hình thức thí điểm với căn cứ là Quyết định số 316/QĐ-TTg ngày 9/3/2021. Để chính thức đưa dịch vụ này trở thành một hình thức thanh toán hợp pháp, Ngân hàng Nhà nước cho rằng, cần hoàn thiện hành lang pháp lý bằng một nghị định, làm cơ sở cho các đơn vị triển khai thực hiện.
Để đảm bảo tính thống nhất, phù hợp với ngôn ngữ thuần việt, Ngân hàng Nhà nước đề xuất chỉnh tên dự thảo Nghị định thành “Nghị định quy định về dịch vụ tiền di động”.
 |
| Sắp chính thức hóa tiền di động, đề xuất nâng tổng hạn mức gấp 20 lần. Ảnh tư liệu. |
Một điểm đáng chú ý trong dự thảo là đề xuất nâng hạn mức Mobile Money từ 10 triệu đồng lên 100 triệu đồng/tháng/tài khoản, bao gồm giao dịch rút tiền, chuyển tiền và thanh toán theo quy định tại Điều 9 dự thảo Nghị định.
Đáng chú ý, các giao dịch thanh toán dịch vụ thiết yếu như điện, nước, học phí, viện phí, bảo hiểm xã hội, chi trả các khoản nợ đến hạn, quá hạn, lãi và các chi phí phát sinh cho ngân hàng... sẽ được cộng thêm hạn mức 100 triệu đồng/tháng, nâng tổng hạn mức tối đa lên đến 200 triệu đồng/tháng
| Kiểm soát giao dịch, ngăn vượt hạn mức Dự thảo Nghị định quy định về dịch vụ tiền di động quy định, tổ chức cung ứng dịch vụ tiền di động có trách nhiệm kiểm tra, giám sát và đảm bảo việc sử dụng tài khoản tiền di động của khách hàng là phù hợp với hạn mức. |
Sacombank đề nghị nêu rõ quy định liên quan hạn mức và việc kiểm soát hạn mức từng loại hình giao dịch, nhằm hạn chế rủi ro, vì dự báo các khoản chi trả nợ vay rất lớn.
Về vấn đề này, Ngân hàng Nhà nước cho biết, chỉ quy định tổng hạn mức để tổ chức cung ứng dịch vụ căn cứ tình hình thực tế thực hiện phù hợp.
Cùng với đó, khoản 7 Điều 3 dự thảo Nghị định nêu rõ, tài khoản đảm bảo thanh toán là tài khoản thanh toán bằng đồng Việt Nam của tổ chức cung ứng dịch vụ tiền di động mở tại ngân hàng hợp tác để đảm bảo cho việc cung ứng dịch vụ tiền di động.
Góp ý vào dự thảo Nghị định, ACB đề nghị làm rõ một tổ chức dịch vụ tiền di động có được cùng lúc mở nhiều tài khoản đảm bảo thanh toán tại một hoặc nhiều ngân hàng hợp tác không, hay bắt buộc mở 1 tài khoản đảm bảo thanh toán duy nhất tại 1 ngân hàng hợp tác.
Trong khi đó, Sacombank đề xuất quy định cụ thể những nội dung cơ bản hoặc tối thiểu của hợp đồng/thỏa thuận, từ đó làm cơ sở cho các ngân hàng xây dựng và thiết lập hợp đồng/thỏa thuận.
Đại diện Mobifone cho biết, dự thảo Nghị định đã tiếp thu kiến nghị, đề xuất của các doanh nghiệp viễn thông, cho phép phát triển mạng lưới đơn vị chấp nhận thanh toán thông qua các ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Tuy nhiên, vẫn chưa cho phép phát triển mạng lưới thông qua các tổ chức trung gian thanh toán khác.
"Các ngân hàng không có thế mạnh, tập trung cho việc phát triển các đơn vị chấp nhận thanh toán so với các đơn vị trung gian thanh toán, đặc biệt là các đơn vị chấp nhận thanh toán trực tuyến" - MobiFone đánh giá.
Về vấn đề này, Ngân hàng Nhà nước cho biết, các tổ chức cung ứng dịch vụ tiền di động có thể mở một hoặc nhiều tài khoản đảm bảo thanh toán tại một ngân hàng để đảm bảo cho việc cung ứng dịch vụ. Để tạo điều kiện thuận lợi cho việc hợp tác, Ngân hàng Nhà nước không quy định cụ thể về nội dung thỏa thuận tại hợp đồng.
Ngân hàng Nhà nước cũng tiếp thu một phần ý kiến của MobiFone và đã chỉnh sửa tại dự thảo Nghị định theo hướng tổ chức cung ứng dịch vụ được phát triển đơn vị chấp nhận thanh toán của ngân hàng, tổ chức trung gian thanh toán khác.
Trước đây, dịch vụ tiền di động đã được phê duyệt triển khai thí điểm với 3 doanh nghiệp được chấp thuận thực hiện thí điểm từ tháng 11/2021 đến hết ngày 31/12/2024. Sau thời gian thí điểm, dịch vụ tiền di động đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận.
 |
| 72% tổng số tài khoản đăng ký và sử dụng dịch vụ tiền di động ở nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo. Ảnh minh hoạ. |
| Tiền di động vượt mốc 10 triệu tài khoản, phần lớn ở vùng sâu vùng xa Căn cứ báo cáo của 03 doanh nghiệp thực hiện thí điểm về phát triển khách hàng tính đến cuối năm 2024, tổng số tài khoản đăng ký và sử dụng dịch vụ Tiền di động là hơn 10,22 triệu tài khoản. Trong đó, số lượng tài khoản của khách hàng đăng ký và sử dụng dịch vụ ở nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo là hơn 7,31 triệu tài khoản (chiếm khoảng 72% tổng số tài khoản đăng ký và sử dụng dịch vụ). |
Tổng số lượng giao dịch qua tài khoản tiền di động của khách hàng từ khi triển khai thí điểm lũy kế đến cuối tháng 12/2024 (bao gồm giao dịch nạp/rút/chuyển tiền/thanh toán) là hơn 193,89 triệu giao dịch, với tổng giá trị giao dịch hơn 6.435 tỷ đồng.
Bộ Công an cũng báo cáo, chưa ghi nhận hành vi vi phạm pháp luật từ việc lợi dụng hoạt động thí điểm dịch vụ tiền di động trong thời gian này.
Tuy nhiên, việc cung ứng dịch vụ tiền di động trong khuôn khổ thí điểm có nhiều hạn chế nhất định. Các doanh nghiệp triển khai khá thận trọng, chưa dám mạnh dạn đầu tư phát triển dịch vụ lâu dài. Do đó, việc ban hành một hành lang pháp lý chính thức là rất cần thiết.
Cùng với đó, hạn mức 10 triệu đồng/tháng cho tổng các giao dịch được xem là chưa phù hợp với nhu cầu thực tế và làm giảm tính hấp dẫn của dịch vụ so với các phương thức khác. Các doanh nghiệp thực hiện thí điểm đề xuất tăng hạn mức này.
Ngoài ra, các doanh nghiệp thực hiện thí điểm gặp khó khăn về thời gian và nguồn lực khi phải trực tiếp ký hợp đồng với từng đơn vị chấp nhận thanh toán, chưa tận dụng được hạ tầng thanh toán sẵn có. Do đó, đã đề xuất được phép phát triển mạng lưới đơn vị chấp nhận thanh toán thông qua các đối tác là ngân hàng hoặc tổ chức trung gian thanh toán khác./.
