Sáng sớm ngày 8/10/2025, FTSE Russell chính thức công bố thị trường chứng khoán Việt Nam đã đáp ứng toàn bộ các tiêu chí chính thức và được nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp.

Gỡ vướng mở tài khoản

Trước thời khắc quan trọng này, có thể thấy nỗ lực không ngừng từ phía các cơ quan quản lý. Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước, cùng các đơn vị liên quan phối hợp chặt chẽ, liên tục hoàn thiện khung khổ pháp lý và hạ tầng thị trường. Hàng loạt văn bản quan trọng được ban hành, sửa đổi nhằm gỡ bỏ các rào cản, nâng dần tính minh bạch và tiệm cận chuẩn mực quốc tế.

Gỡ nút thắt mở tài khoản, mở đường đón vốn ngoại sau nâng hạng thị trường. Ảnh minh hoạ.

Trong lĩnh vực ngân hàng, Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư số 03/2025/TT-NHNN quy định về việc mở và sử dụng tài khoản bằng đồng Việt Nam (VND) để thực hiện hoạt động đầu tư gián tiếp nước ngoài tại Việt Nam (Thông tư 03) từ ngày 29/4/2025; Thông tư số 25/2025/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 17/2024/TT-NHNN quy định việc mở và sử dụng tài khoản thanh toán tại tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán (Thông tư 25) ban hành ngày 31/8/2025. Các quy định này cho phép nhà đầu tư nước ngoài mở tài khoản một cách đơn giản, rút ngắn thời gian thủ tục, giúp vốn ngoại lưu thông thuận lợi và minh bạch hơn.

Chia sẻ với phóng viên, đại diện Ngân hàng Shinhan Việt Nam đánh giá tích cực về những sửa đổi tại Thông tư 03 và Thông tư 25, đặc biệt với khối nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trong vai trò là ngân hàng lưu ký, cung cấp dịch vụ lưu ký tài sản cho nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt là các quỹ đến từ Hàn Quốc và các định chế đầu tư toàn cầu khác, Shinhan Bank nhận được phản hồi tích cực của nhà đầu tư nước ngoài về các quy định mới của Ngân hàng Nhà nước trong việc hỗ trợ thúc đẩy hoạt động đầu tư và thúc đẩy dòng vốn nước ngoài vào Việt Nam.

Ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc phân tích Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam cũng đánh giá, hiện quy trình kiểm tra và định danh nhà đầu tư đã được cải thiện đáng kể, nhanh hơn và linh hoạt hơn và cơ bản nới lỏng một số điều kiện, giúp quá trình cấp phép tài khoản vốn gián tiếp cho nhà đầu tư nước ngoài trở nên thuận lợi hơn.

Thực tế, việc định danh nhà đầu tư nước ngoài là khâu phức tạp và mất nhiều thời gian. Bởi mọi dòng vốn của nhà đầu tư khi vào hoặc rút khỏi Việt Nam đều phải tuân thủ chặt chẽ các quy định pháp luật, đặc biệt là Luật Phòng, chống rửa tiền. Cơ quan chức năng và ngân hàng phải kiểm tra kỹ quốc tịch, đặc biệt là nguồn gốc dòng tiền để đảm bảo không liên quan đến hoạt động phi pháp.

"Quá trình xác minh danh tính, định danh và nguồn gốc dòng tiền của từng nhà đầu tư nước ngoài đòi hỏi nhiều bước kiểm tra nghiêm ngặt, khiến việc cấp phép và mở mã định danh, tài khoản vốn gián tiếp cho nhà đầu tư nước ngoài kéo dài" - ông Minh lý giải.

Ngân hàng đồng hành, hỗ trợ tối đa hút vốn ngoại

Các sửa đổi tại Thông tư 25 và Thông tư 03 không chỉ tháo gỡ vướng mắc lâu nay, mà còn mở ra cánh cửa rộng hơn cho dòng vốn ngoại trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

"Các vướng mắc được tháo gỡ không chỉ tác động trực tiếp đến quy trình, quy định mở tài khoản thanh toán và tài khoản đầu tư gián tiếp mà còn ảnh hưởng tích cực đến tâm lý nhà đầu tư nước ngoài trong giai đoạn bước đầu tiếp cận để đầu tư vào thị trường Việt Nam" - đại diện Shinhan Bank bày tỏ.

Cụ thể, Thông tư 03 tháo gỡ quy định về số lượng tài khoản đầu tư gián tiếp (IIA). Nhà đầu tư nước ngoài là các quỹ đầu tư, công ty chứng khoán được mở IIA tương ứng với mã số giao dịch chứng khoán được cấp, tạo điều kiện thuận lợi cho các quỹ đầu tư nước ngoài quản lý tài sản một cách tách biệt, chuẩn hóa và minh bạch dòng tiền.

Trong khi đó, Thông tư 25 bổ sung nhiều quy định tạo điều kiện thuận lợi hơn cho nhà đầu tư nước ngoài thực hiện hoạt động đầu tư gián tiếp tại Việt Nam. Đáng chú ý, cho phép nhà đầu tư nước ngoài được ủy quyền mở tài khoản thanh toán tại Việt Nam, không áp dụng quy định hợp pháp hóa lãnh sự với các tài liệu trong hồ sơ mở tài khoản, cho phép ngân hàng sử dụng hệ thống SWIFT trong việc mở và sử dụng tài khoản thanh toán.

Các ngân hàng khẩn trương ban hành chính sách, hướng dẫn riêng dành cho nhà đầu tư nước ngoài khi mở tài khoản thanh toán và tài khoản đầu tư gián tiếp. Ảnh: Shinhan Bank.

Shinhan Bank đã và đang xây dựng những chính sách, hướng dẫn riêng dành cho nhà đầu tư nước ngoài khi mở tài khoản thanh toán và tài khoản đầu tư gián tiếp tại Việt Nam. Theo định hướng chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cùng các cơ quan quản lý và với sự thấu hiểu về chiến lược phát triển của đất nước trong tiến trình hội nhập, Shinhan Bank cam kết triển khai đầy đủ những thay đổi tích cực mà Thông tư 25 và Thông tư 03 mang lại.

"Chúng tôi mong muốn đồng hành cùng nhà đầu tư nươc ngoài, cung cấp dịch vụ chất lượng cao và tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất trong quá trình mở và vận hành tài khoản đầu tư gián tiếp tại Việt Nam" - đại diện Shinhan Bank nhấn mạnh.

Ông Gary Harron - Giám đốc Khối Dịch vụ chứng khoán HSBC Việt Nam nhấn mạnh, quyết định công bố nâng hạng là minh chứng cho thấy vị thế quốc tế đang lên của Việt Nam có thể vững vàng vượt qua những sóng gió ngắn hạn.

Việc gỡ bỏ “mác” thị trường cận biên sẽ có sức ảnh hưởng lớn đến hành vi và niềm tin của nhà đầu tư, thay đổi qũy đạo phát triển kinh tế dài hạn của thị trường và giảm sự phụ thuộc vào bất kỳ một đối tác thương mại nào. Bộ phận Nghiên cứu Đầu tư Toàn cầu HSBC dự báo tiềm năng dòng vốn nước ngoài có thể lên đến 3,4 - 10,4 tỷ USD từ các quỹ đầu tư chủ động và thụ động sau khi nâng hạng./.